Raad van Europa: Spanje en Turkije schenden mensenrechten

(1050 woorden)

De Raad van Europa, bestaat uit 47 landen en is na de tweede wereldoorlog opgericht om de mensenrechten, democratie en de naleving van de wet onder de lidstaten te controleren. Het Europese Hof van de Mensenrechten vormt onderdeel van deze Raad. Haar uitspraken zijn bindend voor de landen die er lid van zijn. De Raad en het Gerechtshof zijn gezeteld in Straatsburg.

De voorzitter van de Commissie van de mensenrechten van de Raad van Europa, Boriss Cilevics (Daugavpils, 1956), bezocht in Februari 2020 Spanje. Eerst sprak hij met de rechters en de openbaar aanklagers van het Hooggerechtshof. Het schijnt dat de spanningen bij dat bezoek hoog opliep omdat Cilevics zijn verbazing uitte over de hoge straffen die de Catalaanse politici voor het misdrijf opruiing hadden gekregen. Vervolgens bezocht hij de gevangenis Lledoners en sprak daar met de gevangen politici en had een videoconferentie met de voorzitster van het Catalaanse Parlement, Carme Forcadell, en minister Dolors Basses die in een andere gevangenis zitten. Cilevics schreef zijn bevindingen in het rapport ‘Should politicians be prosecuted for statements made in the exercise of their mandate?’ . Daarin vermeld hij dat Spanje en Turkije politieke gevangenen hebben en de mensenrechten tegen respectievelijk de Catalanen en de Koerden schenden. Het rapport eist dat de politieke gevangenen onmiddellijk moeten worden vrijgelaten of gratie moet worden verleend. Ook zegt het rapport dat Spanje moet stoppen met de gerechtelijke vervolgingen van de politici die naar andere Europese landen zijn uitgeweken en de talrijke andere politici en hoge ambtenaren, zoals bijvoorbeeld door het Tribunal de Quentas. Daarnaast vermeld het rapport dat de voormalige Catalaanse president Quim Torra niet had mogen worden bestraft en uit zijn functie worden ontheven omdat hij zijn bezorgdheid uitte over de gevangenen en ballingen door middel van een spandoek aan het regeringspaleis. Het rapport stelt verder dat het referendum over de Catalaanse onafhankelijkheid rechtsgeldig is en beveelt Spanje aan om de wetgeving voor opruiing en oproer te veranderen zodat de desproportionele hoge straffen die de Catalaanse leiders gekregen hebben niet mogelijk zijn.

De bevindingen van de Commissie zijn vandaag in de plenaire vergadering van de Raad van Europa in stemming gebracht. Het rapport werd in zijn geheel aangenomen met 70 stemmen voor, 28 tegen en 12 onthoudingen. Spanje en Turkije hebben nog getracht om de scherp veroordelende tekst te verzachten. De PP en PSOE dienden voorstellen tot veranderingen in om de afkeuring van de veroordeling en de afzetting van de Catalaanse president Torra te verwijdren. Ook wilden zij de tekst laten verwijderen die spreekt over de vervolgingen van de ballingen en de hoge ambtenaren. Slechts één enkel voorstel van de tientallen die de Spaanse politici indienden werd aangenomen.

Het rapport, dat een sterk juridisch karacter heeft en is gebaseerd op de Europese wetten en juridische precenten, zal grote invloed hebben op het oordeel van het Europese Hof van de Mensenrechten waar de Catalaanse gevangenen hun aanklacht hebben ingediend of nog zullen indienen.

Spaanse rechters
Het besluit van de Raad van Europa is vernietigend voor de reputatie van de Spaanse gerechtelijke macht. Voordat het stemmen plaatsvond plaatsten verschillende bonden van Spaanse conservatieve rechters een krantenartikel waarin zij vragen dat de Spaanse politici in de Raad van Europa er alles aan moeten doen om het rapport tegen te houden of het harde oordeel te verzachten.

Politiek
Vanuit de politiek probeert de Spaanse president Pedro Sánchez de schade te beperken door met grote spoed het koninklijk decreet voor het pardon van de Catalaanse gevangenen te ondertekenen. Gedurende de twee jaren dat hij nu regeert is er ondanks sterk aandringen van coalitiegenoot Comu/Podem niets gebeurd met betrekking tot een amnestiewet en de verandering van de wet van opruiing en oproer, zoals Sánchez bij zijn verkiezingen had beloofd. Nu het rapport van de Europese Raad in stemming is gebracht, slaat de paniek alom toe en binnen een maand lag het wetsvoorstel op tafel. De dag nadat het vernietigende rapport van de Raad van Europa werd aangenomen, zal het Spaanse kabinet bijeenkomen en het koninklijk decreet bekrachtigen. Hoewel de details nog niet duidelijk zijn, liet de krant El País uitlekken dat de gratie alleen de in vrijheidstelling van de gevangen Catalanen betreft. Deze zal worden teruggedraaid zodra de gevangenen opnieuw ‘criminele activiteiten ondernemen’, oftewel op enige wijze zullen werken aan de Catalaanse onafhankelijkheid. De straf dat zij de komende jaren geen openbare functie mogen bekleden, zoals een politieke ambt, blijft overeind staan. Sánchez doet zoveel water bij de wijn om de politici vanuit zijn eigen partij, de rechtse en fascistische oppositiepartijen en de gerechtelijke macht die fel tegen het pardon gekant zijn enigszins tevreden te stellen. In Catalonië probeerde Sánchez zijn product van clementie te verkopen door in een show in het Liceu, het musicaltheater in Barcelona, te houden met als titel: ‘Herontdekken, een project voor de toekomst voor geheel Spanje’. De protesten die op de tjokvolle Ramblas voor de deur van het Liceu gehouden werden tegen dit koloniale bezoek (zo noemt voormalig Catalaanse president Quim Torra het bezoek van Sánchez als antwoord op de uitnodiging), tonen duidelijk aan dat het pardon voor de gevangenen geen oplossing is voor het politieke probleem van de Catalaanse wens voor onafhankelijkheid. De gratie geld alleen voor de 12 Catalaanse gevangenen en niet voor de meer dan 3000 burgers en politicie die vervolgt worden wegens het referendum of de protesten tegen de uitspraak van het Hooggerechtshof over de gevangen leiders. Deze gerechtelijke vervolgingen gaan gewoon door. Ook de Catalaanse parlementsvoorzitster Laura Borràs weigerde de uitnodiging om bij de marketingbijeenkomst van Sánchez aanwezig te zijn. Zij schreef hem: ‘Verzoening? Op dezelfde dag zal ik voormalig hoge ambtenaren van de Generalitat (Catalaanse overheid) vergezellen naar de Stad van Justitie (rechtbank in Barcelona). De repressieve houding waar meer dan 3300 mensen onder lijden is niet in overeenstemming met de titel van de bijeenkomst. Het hervinden dat wij wensen is de weg van politiek en onderhandelingen’.

Advocaat Boye en andere juristen voorpellen dat de Spaanse vervolgingen van voorstanders van de Catalaanse onafhankelijkheid zeer sterk zal toenemen uit woede van justitie die fel tegen de gratieverlening is. Ook de parlemetsvoorzitster staat op deze lijst. In een vorig artikel noemde ik de vervolgingen van het Tribunal de Quentas. Dit administratieve instituut dat voornamelijk uit leden van de PP bestaat en waartegen geen hoger beroep mogelijk is, zal nieuwe en torenhoge boetes gaan uitdelen tegen iedere voorstander van de Catalaanse onafhankelijkheid van enig kaliber. Het zijn de stuiptrekkingen van een oud imperium dat haar laatste kolonie aan het verliezen is.

Please follow and like us:
error

Opnieuw Spaanse justitie

(960 woorden)

Marcel Vivet: 5 jaar gevangenisstraf voor protest
Op 1 Oktober 2018 protesteerde Marcel Vivet tegen het vaak zeer gewelddadig optreden van de ME (Jusapol genaamd) van de Catalaanse politie (Mossos d’Esquadra) in centrum Barcelona. Het was een ‘Holy protest’ waar met gekleurde verf naar de Mossos werd gegooid. Jaume Vivet werd achteraf aangeklaagd dat hij met een vlaggenstok op de pols van een agent had geslagen, waardoor deze een maand niet heeft kunnen werken. Zoals gewoonlijk wanneer een agent wordt verwond, deed het Catalaanse ministerie van BiZa, toender-tijd onder verantwoording van minister Buch van de JxCat partij, ook een aanklacht tegen Vivet waarin het ministerie 4 jaar gevangenisstraf eiste. Marcel wordt veroordeeld tot 5 jaar gevangenisstraf (2 jaar wegens ordeverstoring en 3 jaar wegen letsel aan een politie autoriteit). Daarnaast moet hij 2100 Euro ‘s schadevergoeding aan de politieagent betalen. De rechter schrijft in het oordeel dat er geen beeldmateriaal of ander bewijs is gevonden en dat het vonnis enkel en alleen is gebaseerd op de getuigenis van de politieagent. In de woonplaats van Vivet, Badalona, en vele andere steden en dorpen in Catalonië ontstond protest tegen de exorbitant hoge gevangenisstraf.

Nadat het oordeel bekend was gemaakt, verkondigde de advocaat van Vivet dat de politieagent in eerste instantie een aanklacht tegen iemand anders voor hetzelfde feit had ingediend. Deze aanklacht had hij later weer ingetrokken. De advocaat, Carles Hurtado, beschuldigd de agent van meineed omdat hij tegen de rechter gezegd heeft dat hij overtuigd is dat het Vivet was geweest die hem geslagen had. Het feit dat eerst iemand anders werd aangeklaagd toont aan dat dit niet het geval is. Daarnaast hebben de openbaar aanklager en het Catalaanse ministerie van BiZa dit feit, waar zij van op de hoogte waren, verzwegen. Het ministerie van BiZa, nu onder verantwoording van de ERC partij, is vooralsnog niet van plan haar aanklacht tegen Vivet in te trekken. De feiten die de verdediging na het vonnis maakte geven nog meer aanleiding tot protesten tegen de veroordeling. Omdat het Catalaanse ministerie van BiZa zich ook in de zaak heeft gemengd, heeft de zaak ook een sterk politiek karakter. Als gevolg hiervan stijgen de politieke spanningen tegen de bureaucratische politici, ongeacht de politieke partij, met de dag.

Mas Colell: bezittingen en pensioen afgepakt vanwege Catalaanse minister
Het Tribunal de Cuentas (Rechtbank van rekening) is een onafhankelijk orgaan dat gespecialiseerd is op fraudezaken en misbruik van overheidsgeld door politici. Dat haar leden van Spaans nationalistische snit zijn valt onder meer af te leiden aan de politieke vervolgingen in Catalonië.

Tijdens zijn regeerperiode van 2011 tot 2015 wilde president Artur Mas een volksraadpleging houden over de Catalaanse onafhankelijkheid. Dit werd hem door Spanje verboden en Mas liet de uitvoering van het stemmen over aan vrijwilligers om geen wettelijke ongehoorzaamheid te plegen. Desondanks werden hij en enkele van zijn ministers veroordeeld voor wettelijke ongehoorzaamheid, maar niet voor het misbruik van belastinggeld. Het Tribunal de Cuentas vervolgde hem en de betrokken ministers echter opnieuw voor dezelfde feiten en waar zij voor vrijgesproken waren (een fenomeen ondenkbaar in een rechtstaat) en veroordeelde hen dit keer wel voor misbruik van publiek geld. Daarbij oordeelde het tribunaal dat iedere reis, bezoek of wat voor activiteit dan ook in zijn geheel als illegaal wordt beschouwd indien een politicus zich op de één of andere manier had uitgesproken over de Catalaanse wens voor onafhankelijkheid. Zo werd de handelsmissie van Mas naar de VS gediskwalificeerd omdat hij daar een vraag tijdens een persconferentie beantwoordde. Als gevolg van de hoge boete werden alle bezittingen (woning, auto et cetera.) en bankrekeningen van de Catalaanse president en de ministers in kwestie in beslag genomen.

Hetzelfde gebeurde met het Catalaanse ministerie van BuZa en alle semioverheidsinstellingen van de Catalaanse overheid in het buitenland, Diplocat genaamd. Deze vestigingen zijn opgericht om de Catalaanse cultuur en handel wereldwijd te bevorderen, net zoals ook andere Spaans autonome gebieden doen. Natuurlijk gaf men op bijeenkomsten van Diplocat desgevraagd ook uitleg over het Catalaanse onafhankelijkheidsproces. Maar de bijeenkomsten dienden nooit als propaganda daarvoor. Hierom werden een dertigtal directeuren van de vestigingen van Diplocat wereldwijd en de staatssecretaris van BuZa een boete van 4,5 miljoen euro ‘s opgelegd.

Naast deze vervolgingen is dit tribunaal nu ook begonnen met aanklachten tegen de ministers van de regering Mas die niet bij de volksraadpleging of op iedere wijze bij het streven naar Catalaanse onafhankelijkheid betrokken zijn geweest. Zij worden er van beschuldigd dat zij 4,8 miljoen Euro ‘s hebben misbruikt. Onder deze aangeklaagden valt de bekende econoom Andreu Mas Colell. Hij was hoogleraar aan de Harvard University en oprichter van de universiteit Pompeu Fabra in Barcelona. Na zijn pensioen werd hij door president Mas gevraagd om het hoge begrotingstekort wat de vorige regering had achtergelaten te verkleinen. Mas-Colell loopt nu, zes jaar nadat hij als minister van EZ is afgetreden, het gevaar dat zijn huis en andere bezittingen, bankrekeningen en pensioen in beslag worden genomen., Op 29 Juni, de dag dat Mas-Colell 77 jaar wordt, doet het Tribunal de Cuentas uitspraak.

Zijn zoon, Alex Mas-Colell, welke hoogleraar aan de Princeton Univerisity is en als economisch adviseur van president Barak Obama bekendheid verwierf, heeft via een reeks Tweets, aandacht gevraagd voor de absurde en politieke vervolgingen. Hij krijgt bijval vanuit de academische wereld, met name vanuit de Verenigde Staten. Er is een petitie opgestart tegen de gerechtelijke vervolging van één van ‘s werelds meest bekende econoom en geliefde hoogleraar. Het Brits-Amerikaanse tijdschrift The Times heeft een artikel geweid aan deze gerechtelijke vervolgingen.

Het Tribunal de Cuentas heeft zich dit keer lelijk vergist in haar slachtoffer. Zij draagt bepaald niet bij aan de beeldvorming van Spanje als rechtstaat en haar politieke vervolgingen zouden wel eens in de één of andere vorm als een boemerang terug kunnen komen. Bijvoorbeeld waanneer de internationale gemeenschap moet beslissen of zij de Catalaanse Republiek als onafhankelijke staat zullen accepteren wanneer deze wordt uitgeroepen.

Please follow and like us:
error

De eerste barsten

(1700 woorden)

Barsten in de Catalaanse regering
Nog geen twee weken oud is de Catalaanse regering en de onenigheden tussen de politieke partijen, de regeringspartij ERC en coalitiegenoot JxCat, laaien weer opnieuw op. In de regeringsovereenkomst kwamen de partijen overeen dat gedurende de eerste twee jaren van de regeringsperiode zou worden getracht om door onderhandelingen met de Spaanse regering amnestie voor de Catalaanse gevangenen en toestemming voor het houden van een referendum over zelfbeschikking te verkrijgen. Zouden deze onderhandelingen op niets uitlopen, dan zou de regering op eigen initiatief stappen gaan ondernemen richting de Catalaanse onafhankelijkheid.

Afgelopen Maandag publiceerde de partijvoorzitter van ERC, Oriol Junqueras, vanuit de gevangenis Lledoners een opinieartikel “Mirant al futur” (“Kijkend naar de toekomst”) in de krant Ara. In zijn artikel vermeldde hij dat een referendum voor onafhankelijkheid enkel en alleen door middel van onderhandelen met de Spaanse regering kan worden verkregen.

Bij zijn aantreden als partijvoorzitter in 2011, aan het begin van de onafhankelijkheidsbeweging, deed hij zich voor als de politieke leider voor de Catalaanse onafhankelijkheid. In die hoedanigheid heeft hij herhaaldelijk uitspraken gedaan zoals: ‘Wij zijn overtuigd dat onderhandelen met Spanje geen enkele zin heeft, want de Spaanse staat houdt zich nooit aan de gemaakte afspraken’ en: ‘Geef mij 66 zetels en ik zal dezelfde middag de onafhankelijkheid uitroepen’. Junqueras doet dus volledig afstand van een eenzijdig initiatief om het recht van zelfbeschikking af te dwingen. Het artikel heeft veel kritiek op de sociale media en in de pers veroorzaakt en ondermijnt iedere mogelijkheid om met de Spaanse regering te kunnen onderhandelen, iets waar zijn partij groot voorstander van is. Want nog voordat een eerste gesprek met de Spaanse regering heeft plaatsgevonden haalt hij de argumenten van tafel om druk op de Spaanse regering uit te oefenen.

Twee dagen later antwoordde de algemeen secretaris van de coalitiepartij JxCat, Jordi Sànchez en tevens opgesloten in de LLedoners gevangenis, via een artikel in dezelfde krant dat een eenzijdig besluit om een referendum te organiseren een mogelijkheid is en blijft indien de onderhandelingen met de Spaanse regering op niets uitlopen. In hetzelfde artikel zegt Sànchez ‘Ik ben één van diegenen die vind dat het referendum van 1 Oktober 2017 bedoeld was om onderhandelingen met de Spaanse regering (toendertijd de Partido Popular van Rajoy), af te dwingen’. Zijn stelling is een klap in het gezicht van de vrijwilligers die met eigen geld de stembussen en referendum papiertjes hebben betaald, deze vanuit Frankrijk naar Spanje hebben gesmokkeld en via een strikt geheim netwerk over Catalonië hebben verspreid. De secretaris generaal van JxCat doet pijn aan de 1600 mensen die door de Policia Nacional en Guardia Civil werden verwond tijdens het stemmen, waaronder een hartinfarct en een uitgeschoten oog, en de twee miljoen stemmers die met eigen lijf de stemlokalen tegen het buitenproportionele politiegeweld verdedigd hebben. In die tijd hoorden we niemand, inclusief Sánchez zelf die toen voorzitter was van de burgerorganisatie ANC, zeggen dat het een drukmiddel was voor onderhandelingen. Op het referendum papiertje stond duidelijk ‘Wil je dat Catalonië een onafhankelijke staat wordt in de vorm van een Republiek?’ en niets anders.

De algemeen secretaris van JxCat twijfelt met zijn artikel aan de legitimiteit van het referendum. Er was echter door een volkomen legaal gekozen Catalaans Parlement een referendumwet en een juridische overgangswet aangenomen om de Catalaanse Republiek binnen 48 uur na het referendum te verwezenlijken indien daar een meerderheid voor zou zijn. Met een opkomst van 56% stemde minstens 67% voor deze onafhankelijkheid. (Officieel houd men het respectievelijk op 43% en 92% omdat 770.000 stembriefjes door de politie in beslag werden genomen.) Deze juridische overgangswet, opgesteld door grondwetspecialist Carles Viver i Pi-Sunyer, was volledig legaal en juridisch waterdicht om de overgang van Spaanse Autonome regio naar onafhankelijke Republiek ‘van wet naar wet’ te bewerkstelligen. De enige fout die de Catalaanse regering maakte was dat zij zich vergist had in haar tegenstander, welke ondemocratisch en gewelddadig blijkt te zijn, en daar niet op voorbereid was. Door het politiegeweld, de gerechtelijke vervolgingen en de daaropvolgende tijdelijke opheffing van de Catalaanse autonomie door de Spaanse regering trad deze overgangswet niet in werking. (De opschorting van de Catalaanse autonomie was wél illegaal daar deze recht tegen het Catalaanse Statuut indruiste.) Ook het referendum zelf was, anders dan de Spaanse overheden en media willen doen geloven, volkomen legaal daar referenda over zelfbeschikking in 2004 uit het Spaanse wetboek van strafrecht werd verwijderd. Zelfs de Commissie van Legale Affaires van de Europese Raad wijst daar nog eens een keertje op. Kortom, het politieke mandaat van het referendum is levend en zal daarom moeten worden uitgevoerd.

Beide politieke leiders, Junqueras en Sànchez, hebben hun oorspronkelijke principes afgezworen. De politieke partijen ERC en JxCat hadden beter moeten weten toen zij hun voorzitters kozen. De Chinese strateeg Sun Tsu schreef twee-en-een-half-duizend jaar geleden in zijn boek ‘De kunst van de oorlog’ dat een soldaat nooit de bevelen van zijn generaal mag opvolgen indien deze door de vijand gevangen is genomen. Het boek is doorgaans verplichte kost op de militaire academica en opleidingen voor diplomaten, maar in Catalonië en Spanje heeft men blijkbaar geen flauw benul. Binnen de JxCat gaan er inmiddels stemmen op om Sànchez uit zijn functie te zetten. Daar zou ze goed aan doen wil ze niet, net als ERC, irrelevant worden in het proces naar de Catalaanse onafhankelijkheid.

Barsten tussen de Spaanse en Europese justitie
Het Spaanse Constitutionele Hof heeft de afgelopen dagen haar oordeel geveld over de eerste twee van de negen veroordeelde Catalaanse leiders. Het Hof geeft burgerleider Jordi Cuixart en de politicus Jordi Turull geen gelijk dat zij in hun fundamentele rechten door het Spaanse Hooggerechtshof worden geschonden. Het oordeel van het Hof is echter niet unaniem. Twee rechters vinden dat Cuixart en Turull zwaar worden geschonden in hun fundamentele rechten, zoals die van vrije vergadering en meningsuiting. Omdat zij nu binnen Spanje uitgeprocedeerd zijn, ligt voor hen nu de weg naar de Europese justitie open. Deze week dienden zij hun aanklacht in bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM), gezeteld in Straatsburg. De argumenten van de rechters die het niet eens zijn met het oordeel van het Constitutioneel Hof, ondersteunen hun aanklacht bij het EHRM. De verwachting is dat dit Gerechtshof anderhalf à twee jaar nodig zal hebben om een oordeel te vellen. Over de andere Catalaanse veroordeelden moet het Spaanse Constitutionele Hof haar uitspraken nog doen.

Onlangs kregen de Catalaanse MEPs Puigdemont, Ponsatí en Comín hun parlementaire onschendbaarheid van het Europese Hof van Justitie (voorlopig) terug nadat hen deze door het Europese Parlement was afgenomen op aanvraag van het Spaanse Hooggerechtshof. In het oordeel over de voorlopige teruggave van de parlementaire immuniteit zegt het Europese Hof van Justitie dat de Catalaanse MEPs zich overal vrij moeten kunnen bewegen om hun werk te kunnen doen. Zij kunnen echter nog steeds Spanje niet in omdat daar een arrestatiebevel tegen hen loopt. Het Spaanse Hooggerechtshof is ook geenszins van plan om het arrestatiebevel tegen Puigdemont in te trekken en negeert daarmee het besluit van het Europese Hof. Ook de Spaanse politiek sluit haar ogen voor het hoogste justitiële orgaan in Europa. Via haar woordvoerder liet de Spaanse regering afgelopen week weten dat het haar doel is om Puigdemont voor de Spaanse justitie te slepen.

Barsten in het Spaanse relaas
Bij de Spaanse media en in de politiek slaan nu de twijfels en de angst toe dat de Catalaanse veroordeelden en de politieke leiders in ballingschap, voormalig president Puigdemont en zijn ministers Puig, Comín en Ponsatí, wel eens van de Europese justitie gelijk zouden kunnen krijgen. Puigdemont c.s. hebben reeds enkele rechtzaken gewonnen en verscheidene internationale instituten waaronder Amnestie International, Pen International, de VN en het Commissariaat voor de Mensenrechten hebben duidelijke uitspraken gedaan in het voordeel van de Catalaanse gevangenen.

Het wordt steeds lastiger om het verhaal dat de afgelopen drie jaren verspreid werd en waarin men zegt dat de Catalanen misdadigers zijn die geprobeerd hebben een staatsgreep te plegen, langer vol te houden. Er bestaat een sterk vermoeden dat de Spaanse regering van Sánchez er reeds van overtuigd is dat het Europese gerechtshof van de Mensenrechten niets overlaat van de uitspraken van het Spaans Hooggerechtshof.

Een voorbeeld is het opinieartikel van José Alejandro Vara in de krant Vox Populi. Het artikel begint met: ‘Geen minuut. De uitspraak over het proces (tegen de Catalanen) zal in Straatsburg nog geen minuut lang stand houden. Ze zullen het doen omvallen, vernietigen en bovendien zullen ze het belachelijk maken. Onder de familie van de toga ‘s (de rechters van het Spaans Hooggerechtshof) ontstaat geen paniek. Zij nemen het reeds voor lief aan. Het zal een onmetelijk grote klap zijn die de gehele juridische, de politieke en de sociale structuur die is opgebouwd rond het verhaal van de staatsgreep zal doen omvallen. Sanchez gaat er al vanuit. Hij predikt voor Europa zijn unieke theorie van dialoog als wapen tegen de wraak.’

Ook het artikel ‘De brief van Sánchez: Europa haalt de veroordelingen van het proces onderuit’ in de krant La Razón uit haar twijfels over het gerechtelijk proces tegen de Catalaanse leiders.

De ABC krant beschrijft haar angst dat Puigdemont ongestraft naar Spanje terug kan komen.

In het Catalaans bestaat het gezegde: ‘Ze zien al de oren van de wolf’ indien iemand een onheil ziet aankomen. En gelijk hebben ze. Het is niet voor niets dat president Sánchez nu opeens zoveel haast maakt met het algemeen pardon voor de Catalaanse gevangenen. Maar drie jaren van haatzaaien tegen alles wat met Catalonië te maken heeft, te beginnen bij de Spaanse politie met ‘A por ellos’ (tegen hen), vervolgens het staatshoofd koning Felipe VI, het Hooggerechtshof, de Spaans nationalistische politici en eindigend met de media, is niet zomaar uit te wissen. Er bestaat een grote weerstand tegen het algemeen pardon. En als deze er komt, dan zal deze hoogst waarschijnlijk bindende condities voor de Catalaanse gevangenen hebben en de mogelijkheid bevatten om deze weer in te trekken. Het is daarom maar zeer de vraag of de Catalaanse gevangenen het pardon ook zullen accepteren. Turull heeft al laten weten het pardon niet te zullen accepteren indien het een vernedering inhoudt in plaats van een gratieverlening en een gebaar tot verzoening.

Please follow and like us:
error

Spanje: een groeiend probleem voor Europa

(980 woorden)

Het Europese Hof corrigeert het Europese parlement
Afgelopen 9 Maart stemde het Europese parlement (EP) om de juridische onschendbaarheid van haar Catalaanse leden Puigdemont, Comín en Ponsatí op te heffen. Het Spaanse Hooggerechtshof had daarom gevraagd zodat de procedure van hun uitlevering in België, waar zij verblijven, kon worden voortgezet. Het parlement stemde daarover naar aanleiding van een zogenaamde juridische onderzoekscommissie, bestaande uit leden van dit parlement. De ongeregeldheden en de partijdigheid van de juridische commissie beschreef ik in een vorig artikel. De plenaire vergadering koos met 400 stemmen voor de opheffing van de juridische onschendbaarheid, 248 stemden tegen en 45 onthielden zich van stem. De betrokken Europarlementariërs (MEPs) kondigden toen aan dat zij de zaak bij het Europese Hof van Justitie aanhangig zouden maken omdat hun rechten werden geschonden. De juridische onschendbaarheid van een MEP kan namelijk niet worden opgeheven in geval van rechtsvervolging om politieke redenen.

Op 26 Mei werd de zaak ingediend. Binnen vierentwintig uur besloot het Gerecht van het Hof van Justitie van de Europese Unie dat uit voorzorgsmaatregel en met onmiddellijke ingang hun juridische onschendbaarheid tijdelijk weer wordt teruggegeven. De Catalaanse MEPs krijgen al hun rechten dus weer terug, waaronder het vrij kunnen reizen door geheel Europa, zodat zij niet in hun werk gehinderd worden. Een uitzondering hierop is Spanje. Daar kunnen zij niet heenreizen omdat Spanje geen gehoor geeft aan het Europese Hof van Justitie en weigert de arrestatiebevelen tegen hen in te trekken binnen de Spaanse jurisdictie. De maatregel tot herstel van juridische onschendbaarheid voor de Catalaanse MEPs acht het Hof noodzakelijk omdat het EP haar plenaire vergadering op 7 Juni weer in Straatsburg hervat. De Catalaanse MEPs zouden dan door de Spaanse politie kunnen worden gearresteerd. Spanje en Frankrijk hebben sinds 2001 namelijk een verdrag dat de Spaanse politie in geval van terrorisme op Frans grondgebied kan opereren. Het verdrag kwam tot stand als gevolg van de ETA activisten die zich in het franse deel van Baskenland verbleven.

Het is uitzonderlijk dat het Gerecht van het Hof van Justitie een beslissing uit voorzorgsmaatregel neemt die met onmiddellijke ingang van kracht is. De argumenten die de Catalaanse MEPs aanvoerden waren blijkbaar voldoende overtuigend dat het Hof de argumenten van de tegenpartij, het EP, zelfs niet heeft afgewacht. Hun advocaten, Gonzalo Boye en Josep Costa, vermoeden dat het Europese Hof begint in te zien dat het om politieke rechtsvervolging gaat. De beslissing om de juridische onschendbaarheid weer terug te geven is daarom een grote blamage voor het EP en brengt haar geloofwaardigheid als democratisch instituut in gevaar. Op deze manier is het Spaans – Catalaanse conflict een heus probleem voor de Europese Unie zelf geworden omdat zij het niet heeft willen oplossen na het gewelddadig politieoptreden tegen de bevolking op het referendum van 1 Oktober 2017. Precies zoals de Catalaanse president Puigdemont op zijn eerste persconferentie in ballingschap voorspelde.

De Raad van Europa berispt Turkije en Spanje
Dezelfde week verscheen een concept rapport van de Commissie van Legale Affaires van de Europese Raad. Het rapport stelt dat Turkije en Spanje politieke dissidenten gerechtelijk vervolgen. Turkije vervolgt de leiders van de Koerdische minderheidsnatie en Spanje de Catalaanse. De commissie zegt dat de Catalaanse leiders de wet niet hebben overtreden daar het houden van een referendum sinds 2006 uit het wetboek van strafrecht is verwijdert. Zij vraagt daarom om de lawfare tegen hen te beëindigen en de gevangenen vrij te laten. De commissie vraagt daarnaast of Spanje stoppen wil met het aanvragen van uitleveringen van de politieke dissidenten die naar andere Europese landen zijn uitgeweken.

De Spaanse regering beweert in een persbericht ‘De Europese Raad steunt Spanje met betrekking tot de Catalaanse politici’ precies het tegenovergestelde. De regering bestrijdt het rapport dat er in Spanje politieke vervolging plaatsvindt als gevolg van een interpretatiefout en argumenteert dat de Catalaanse leiders vanwege hun daden gevangen zitten en niet vanwege hun idealen. De regering voelt zich gesteund in het feit dat de commissie het referendum illegaal en ongrondwettelijk noemt. Het bericht is waarschijnlijk als propaganda voor binnenlands gebruik bedoeld en toont aan dat de Spaanse regering de realiteit hardnekkig blijft ontkennen.

Het rapport van de commissie moet nog binnen de Raad van Europa in stemming worden gebracht. Met grote waarschijnlijkheid zullen we hetzelfde spektakel van manipulaties door Spaanse politici en ambtenaren zien zoals in het Europese parlement plaatsvond om de juridische onschendbaarheid van de Catalaanse MEPs er door te drukken.

Gratie
Of er ooit een algemeen pardon voor de Catalaanse gevangenen, waar het rapport van de Europese Raad om vraagt, zal komen is nog maar zeer de vraag. De Spaanse president Sánchez is daar voorstander van omdat hij de politieke steun van de Catalaanse ERC partij in het Congres nodig heeft. In een vorig schrijven sprak ik reeds over de weerstand hiertegen bij de gerechtelijke macht. Maar ook op politiek niveau is er weinig animo. Veel leden van zijn socialistische PSOE partij, waaronder voormalig president Felipe González, zijn fel gekant tegen invrijheidstelling van de Catalanen. Zij dienden een petitie in waarin zij eisen dat het voorstel van dit pardon aan alle leden van de partij moet worden voorgelegd. Een enquête geeft aan dat 74% van de PSOE leden daartegen zouden zijn. De Partido Popular (PP) heeft Sánchez beloofd hem voor de rechter te slepen indien de gratiewet wordt aangenomen. Daarnaast is de PP voorzitter Pablo Casado een handtekeningen actie in geheel Spanje tegen deze wet begonnen. Hetzelfde deed zijn voorganger Mariano Rajoy in 2008 tegen het nieuwe Catalaanse Statuut dat in 2006 in een referendum door de Catalaanse bevolking was aangenomen en door de Spaanse PSOE regering van Zapatero was goedgekeurd. Op deze manier kon Rajoy aangifte doen bij het Constitutionele Hof dat het Statuut ongrondwettelijk zou zijn. Dit resulteerde in 2010 in de vernietigende uitspraak waardoor de Catalanen geen mogelijkheid meer zagen om nog bij Spanje te kunnen horen en was het startsein van de onafhankelijkheidsbeweging. De handtekeningenactie van Casado is dus een déjà vu dat leidde tot het Spaans – Catalaanse politieke conflict en is slechts olie op het vuur daarvan.

Please follow and like us:
error