Presentatie referendumwet

De wet voor het houden van het referendum op 1 Oktober is vandaag gepresenteerd in het Catalaanse parlement. Hiermee wordt duidelijk hoe men het referendum zal organiseren en uitvoeren. Deze wet houdt het volgende in:

De wet voor het referendum bevat een uitgebreid voorwoord met de VN verdragen van de mensenrechten en juridische uitspraken van het Internationale gerechtshof in Den Haag om de eenzijdigheid van het referendum (zonder instemming van de Spaanse staat) te verklaren en te verdedigen.

Er wordt een kiescommissie opgericht die het functioneren en alle procedures van referendum zal moeten regelen. Deze commissie zal uit vijf juristen bestaan welke door het Catalaanse parlement worden gekozen. De commissie bepaald definitief de lijst van kiesgerechtigden, welke de regering zal voorleggen.

De partij voor onafhankelijkheid zal worden gewonnen indien de helft plus één van alle uitgebrachte stemmen ‘ja’ heeft gestemd op de vraag: ‘Wilt u dat Catalonië een onafhankelijke Staat zal zijn in de vorm van een republiek?’ Indien ‘ja’ wint, zal de Catalaanse Republiek onmiddellijk worden uitgeroepen nadat het resultaat officeel bekend is. Dit zou enkele dagen na het referendum kunnen duren indien een partij niet met het resultaat akkoord gaat en, bijvoorbeeld, een hertelling nodig is. De kiescommissie moet echter binnen veertien dagen haar resultaat aan het Catalaanse parlement bekend maken. Het parlement zal dan binnen maximaal twee dagen een bijzondere zitting houden waarin de onafhankelijkheid van Catalonië wordt uitgeroepen. Dat wil zeggen uiterlijk 17 Oktober 2017 zal Catalonië een onafhankelijke staat zijn; een nieuw land in Europa. Indien ‘nee’ wint, zal de juridische status van het Spaans autonome gebied onveranderd blijven en zullen er direct verkiezingen worden uitgeschreven.

De wet voor het referendum heeft de hoogste legale prioriteit en creëert een uitzonderlijk juridisch regiem welke geldig zal zijn tot en met 1 Oktober. Hiermee wordt voorkomen dat de wet zal worden geanuleerd of opgeschort, bijvoorbeeld door het constitutioneel hof .

De referendumwet beschermd de regeringsleiders, fysieke en juridische personen die meewerken aan het referendum. Dit is mogelijk omdat de huidig geldige wetgeving reeds zorgd voor deze bescherming. Er werd in eerste instantie gedacht om een tijdelijk juridische overgangswet te creëren, welke een gedeelte van de Spaanse wetgeving buiten werking zou moeten stellen. Uiteindelijk hebben de politieke partijen besloten dat dit niet nodig is. Spanje heeft de VN verdragen van de rechten van de mens en van volkeren, waaronder het zelfbeschikkingsrecht, ondertekend en daarmee vormen deze verdragen onderdeel  van de Spaanse wetgeving.

De regering stelt de middelen (zoals kiesbriefjes, stembussen en lokalen) en mankracht ter beschikking aan de kiescommissie.

De stemcomissies, behorende bij iedere stembus, bestaan uit een president en twee leden. Dezen worden geloot uit de lijst van stemgerechtigden.

De lijst van stemgerechtigden bestaat uit Catalanen die het recht hebben om te stemmen voor het Catalaanse parlement, zowel wonend in Catalonië als in het buitenland. Dit houdt in alle inwoners in Catalonië, of in het buitenland met als laatste woonplaats in Catalonië, en ouder dan 18 jaar met een Spaans paspoort.

Er wordt een decreet uitgeschreven voor de oproep tot stemmen waarin de datum officieel wordt vastgelegd.

Indien een gemeenteraad geen medewerking verleend, zorgt de Catalaanse regering voor het stemlokaal. Dit is van belang voor die gemeenten waar een unionistische partij (zoals de PP in één plaats, de socialisten in meerdere) de overmacht heeft en enige vorm van samenwerking weigeren daar zij het referendum illegaal vinden.

Het referendum zal één enkele vraag bevatten, in tegenstelling tot de volksraadpleging van 14 November 2014 wel een dubbele, getrapte, vraag bevatte (indien ja dan .., indien niet, dan..).

Er is geen minimale opkomst vereist om het referendum bindend te verklaren. Dit wordt ook aanbevolen door de EU commissie van Venetië om een boycot van het referendum door één van de partijen te voorkomen. Het politieke succes van het referendum houdt echter wel af van de opkomst. Er zal daarom campagne door voor-en tegenstanders van een onafhankelijk Catalonië worden gehouden.

De campagne periode duurt twee weken, tot twee dagen vooraf aan het referendum, zoals gewoonlijk is bij Spaanse verkiezingen. De dag voor het referendum is een dag van bezinning.

Met de presentatie van deze wet wordt het referendum steeds concreter. Voorop staat dat het referendum democratisch en op eerlijke manier zal plaatsvinden. Er zal daarom ook internationale toezicht zijn.

Ondertussen begint het in Madrid ook door te dringen dat het de Catalanen menens is. Zes jaren lang, vijf manifestaties met honderdduizenden betogers, twee verkiezingen en een volksraadpleging, minstens achttien maal formeel gevraagd om een referendum, werden genegeerd, gekleineerd, met termen als ‘een soufflee die wel weer inzakt na economisch herstel’ of ‘een gevolg van de zomerwarmte’ of zelfs direct beledigd (als nazis, erger dan jihadisten, een dictator als president etc). De presentatie van de referendumwet zal politieke spanningen daarom verder doen oplopen. Vooralsnog hebben de Spaanse regeringsleiders gezegd dat zij pas tot (juridische?) stappen zullen overgaan wanneer een decreet of wet voor het referendum is ondertekend. De openbaar hoofdaanklager zit ondertussen echter niet stil en werkt aan vervolging van Catalaanse regeringsleiders, topambtenaren en toeleveranciers van stembussen, papiertjes etc.

 

Naschrift. De reacties uit Madrid hebben niet lang op zich laten wachten. De vice-presidente van Spanje heeft gezegd dat het referendum gewoonweg niet zal plaats vinden: de referendumwet zal binnen 24 uur na te zijn aangenomen door het Catalaanse parlement,  worden aangegeven bij het constitutioneel hof en daarmee worden opgeschort. De minister van justitie zei dat deze wet nooit rechtsgeldigheid zal krijgen. Het wetsvoorstel is volgens hem ondemocratisch en hij waarschuwt dat de openbaar hoofdaanklager de wet zal toetsen en of de verantwoordelijken er van strafbaar zijn. (De minister van justitie schaamt zich er blijkbaar niet voor om er voor uit te komen dat er geen scheiding is tussen wetgevende en uitvoerende macht, indien dat zo uitkomt.) Hij noemt de Catalaanse regering autoritair omdat zij verplicht dat ambtenaren en burgemeesters zich aan deze wet moeten houden. De minister van defensie heeft de Catalanen er voor de zoveelste maal aan herinnerd dat het leger garant staat voor de eenheid van Spanje.

Please follow and like us:
error

Aftreden Catalaanse minister

De Catalaanse minister voor handel en kennis, Jordi Baiget, uitte afgelopen Maandag in een interview in de krant d’Avui zijn twijfels over het te houden referendum. Hij denkt dat het referendum niet bindend zal zijn door de druk van Spaanse zijde en dat het eenzelfde karakter zal hebben als de door vrijwilligers uitgevoerde, niet bindende, volksraadpleging van 9 November 2014. (Deze volksraadpleging kreeg toendertijd het uiteindelijk niet-bindend karakter in plaats van een referendum, ten gevolge van de juridische druk van het constitutioneel hof. Het leidde toen tot veroordelingen van ex-president Mas en drie van zijn ministers.) Ook liet hij weten bezorgd te zijn voor de juridische dreigementen van Spaanse zijde. Niet voor hem zelf (‘Ik ben niet bang om de gevangenis in te moeten’), maar eerder voor zijn gezin, familie en bezittingen. Hoewel dit zeer begrijpelijk is in de huidige situatie, had president Puigdemont een aantal weken geleden aan zijn ministers gevraagd om plaats te maken indien zij de spanningen niet kunnen opbrengen. Gistermiddag heeft Puigdemont de minister ontslagen omdat hij vond dat deze houding recht tegen het politieke beleid van zijn
regering ingaat: de overtuiging van en oprechte medewerking dat op 1 Oktober een bindend referendum wordt gehouden, georganiseerd en uitgevoerd door de regering die een democratisch mandaat van de bevolking heeft.

Please follow and like us:
error

De rol van de burgemeesters

De onafhankelijkheidsbeweging in Catalonië wordt gedragen door zeer verschillende politieke bewegingen. De verkiezingslijst Junts per Si (Samen voor Ja) die 62 zetels van de 135 in het Catalaanse parlement heeft, bestaat uit liberalen (PDECAT, voorheen CiU), de links-socialistische en onafhankelijkheidspartij Esquerra Republicana en niet-politici zoals de zanger Lluis Llach, Carme Forcadell (voormalig presidente van de burgerbeweging Assemblea Nacional Catalana). Ook ex-trainer van FC Barcelona, Pep Guardiola, staat op deze lijst, maar op een niet verkiesbare plaats. Omdat deze lijst geen meerderheid heeft, werkt zij samen met de zeer linkse groep CUP. Buiten deze brede scala van idealismes, wordt de onafhankelijkheidswens ook gedragen door een overgroot territoriaal gebied van Catalonië. Dit werd afgelopen Zaterdag, 1 Juli, nog eens bewezen toen ruim 500 burgemeesters hun steun en medewerking toezegden aan de regering van Puigdemont voor het houden van het referendum. Zij zullen ruimte afstaan waar het referendum gehouden kan worden als de Generalitat (Catalaanse regering) in desbetreffende gemeente geen eigen ruimte, zoals openbare scholen, heeft. Deze medewerking is dus van groot logistiek belang voor het referendum. De gemeenten van deze burgemeesters zijn, met instemming van de gemeenteraden en dus van haar bevolking, lid  van de vereniging van gemeenten voor onafhankelijkheid (AMI). Van de in totaal 948 gemeenten in Catalonië zijn er 787 bij deze vereniging aangesloten en dekt daarmee 43% van de Catalaanse bevolking.

In het bijzonder moet worden opgemerkt dat er ook enkele burgemeesters van de socialistische partij hun steun en medewerking hebben toegezegd. Zij geven er de voorkeur aan om te luisteren naar de lokale bevolking in hun gemeenten dan de officiële lijn van hun partij te volgen. De socialistische partij is namelijk fel gekant tegen en geeft daarom geen enkele medewerking aan het ‘illegaal’ te houden referendum. Pedro Sanchèz, secretaris van de Spaans socialistische partij, zei deze week zelfs dat betreffende burgemeesters door de partij zullen worden beboet. Er zijn twee grote steden met een socialistische burgemeester die geen enkele medewerking geven, namelijk Tarragona en Lleida. De burgemeesteres van Barcelona is lid van een politieke beweging die zich (nog steeds) niet heeft uitgesproken over wat zij van het referendum vind. Deze beweging is intern sterk verdeeld over dit onderwerp en prefereerd eerst alle details en ‘democratische garanties’ te kennen voordat zij haar steun geeft. (Alsof het blijven bij Spanje enige democratische, juridische, financiële, pensioen en infrastructurele garantie geeft. De enige garantie die men in dat geval hebben zal is dat Catalonië als autonoom gebied en, erger nog, als natie zal verdwijnen.)

De minister president van Spanje, Rajoy, heeft bijvoorbaat reeds medegedeeld dat hij er niet voor terug zal deinzen om de burgemeesters die zich buiten de wet begeven (lees: medewerking verlenen aan het referendum), voor het gerecht te slepen.

Please follow and like us:
error

Ambtenarenverschrikkers

Deze week is de Guardia Civil begonnen met het ondervragen van topambtenaren van de Catalaanse overheid over hoe de Catalaanse regering aan de lijst van kiesgerechtigde Catalanen die in het buitenland wonen, denkt te komen. De officiële lijst is in bezit van de Spaanse staat en deze verleend, natuurlijk, niet haar medewerking. De lijst met deze kiesgerechtigden, zo’n 200.000, moeten dus op andere wijze worden verkregen. Dit is één van de logistieke problemen die de
Catalaanse regering heeft. Officieel zijn de ondervragingen, zonder gerechtelijk bevel, om te onderzoeken of persoonlijke informatie niet op illegale wijze door de Generalitat (Catalaanse regering) wordt verkregen. Van Catalaanse zijde worden de ondervragingen gezien als bangmakerij van het ambtenarenapparaat om het referendum te frustreren. De Catalaanse president, Puigdemont, noemde deze actie in het plenaire debat van het parlement daarom ook ‘ambtenarenverschrikkers’.

Please follow and like us:
error

Veertig jaar democratie

Deze week was het veertig jaar geleden dat voor het eerst na het Franco regiem ‘vrije’ verkiezingen werden gehouden. Dit werd met een ceremonie in het Spaanse congres gevierd met een toespraak van koning Felipe VI. In deze toespraak sprak hij sporadisch over het Franco regiem en uitgebreid dat er buiten de wet geen vrijheid is en geen democratie, verwijzend naar het ‘illegaal’ te houden referendum in Catalonië. De Catalaanse partij Esquerra Republicana was niet aanwezig bij deze ceremonie omdat zij niet mee mocht doen bij die eerste verkiezingen. De ander grote afwezige was voormalig koning Juan Carlos I, welke een bepalende rol heeft gespeeld bij de oprichting van de Spaanse democratie. Hoogst waarschijnlijk was zijn afwezigheid te danken aan de schandalen die hij de laatste jaren heeft veroorzaakt en daarmee het koningshuis in diskrediet heeft gebracht.

De schrijfster Empar Moliner schrijft in haar kolom van de krant ARA een gedeeltelijk humoristisch, maar bovenal kritisch, artikel dat een goed beeld weergeeft van hoe deze viering door veel Catalanen werd ervaren.

Gratis Buffet

Empar Moliner

De koning van Spanje, samen met een coherente en zeer elegante echtgenote die enkel dient voor de vorm, heeft woensdag een lintje uitgereikt aan Rodolfo Martín Villa, ex-minister onder de dictatuur van Franco. Tegen deze man loopt een bevel van arrestatie van de Argentijnse justitie wegens oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid. Dit arrestatiebevel loopt omdat hij hoofdverantwoordelijke was van de slachting van Vitória in 1976, toen onder zijn leiding veiligheidstroepen het vuur openden op een groep stakende arbeiders. Vijf doden en meer dan honderd gewonden. Hun families hebben de plechtigheid van de uitreiking van de medaille op televisie moeten zien.

De plechtigheid diende om de grondwet van 1978 en de eerste ‘democratische’ verkiezingen te vieren, waarin, dat is duidelijk, een partij als Esquerra Republicana (ERC: huidige Catalaanse regeringspartij, vert.) zich niet konden presenteren omdat zij illegaal waren verklaard. Het is het concept wat zij hebben van een ‘gratis buffet’. Ze zeggen tegen je: ‘jawel, het is gratis. Maar het toetje is verboden.’ En als je niet naar het buffet gaat want er is geen toetje, komen ze tot de conclusie dat je tegen gratis buffetten bent en laten ze je helemaal zonder eten.

Wij vragen om de naamborden van franco bestuurders van de gevels in de straten te verwijderen, om de Valle de los Caidos te heroverwegen en om eindelijk een eind te maken aan de erfenis van Franco. Maar de meest belangrijke erfenis van Franco is de koning van Spanje. Joan Carlos is de grote erfenis van de dictator. Het is als wanneer Hitler door ouderdom zou zijn overleden en vlak voor zijn dood, om alles ‘orderlijk en onder controle te laten verlopen’, een volgeling van hem en verre afstammeling van Willem II zou hebben aangewezen. Degene die vandaag de Franco minister heeft gedecoreerd met een medaille, is de zoon van deze koning, die de troon heeft geërfd van zijn vader, welke erfde van Franco. Misschien dat er op een dag geen naamplaten van Franco in de straten meer zijn, maar de koning blijft voortduren in zijn paleis, lintjes uitreikend aan ministers van de dictatuur, als bewijs dat deze de deuren heeft geopend naar het enige gratis buffet, zonder toetje en vol met kevers, waarvan ze denken dat wij daar tevreden mee zijn.

Please follow and like us:
error

Weigering voorstel president Puigdemont in Spaanse Congres

De brief van de Catalaanse president Puigdemont aan de presidente van het Spaanse congres om uitleg te geven over het te houden referendum, is eindelijk gearriveerd en na twee weken beantwoord. De presidente van het congres, Anne Pastor (ex-minister van het vorige kabinet van Rajoy), geeft geen toestemming aan Puigdemont om alleen uitleg te geven aan het congres in Madrid over het referendum, zonder dat toestemming voor het referendum aan het congres wordt gevraagd, en dus zonder dat er over het referendum wordt gestemd. Zij geeft als argument dat in het congres alleen wetsvoorstellen in plenaire vergaderingen kunnen worden behandeld. De regeringspartij PP, en dus ook de presidente van het congres, vind dat toestemming van (de vertegenwoordiging van) geheel Spanje nodig is om een referenum in Catalonië te kunnen houden. De brief was een antwoord op het voorstel van de president van Spanje, Rajoy, zelf. Toen Puigdemont in zijn  brief toegaf in te willen gaan op het voorstel van Rajoy, stelde deze echter meer eisen, onder andere dat het voorstel zou moeten worden onderworpen aan een stemming in het congres. Puigdemont lijkt niet niet zinvol, omdat de afgelopen jaren meerdere voorstellen van Catalaanse zijde resoluut zijn verworpen of in het geheel niet beantwoord.  Bovendien heeft het Catalaanse parlement verklaard dat het Catalaanse volk soeverein is en zelf kan beslissen over een referendum, hoewel zij dat liever in overeenstemming met de Spaanse regering had willen doen om democratische garanties te kunnen geven voor het houden van het referendum en het resultaat er van in overleg te kunnen realiseren.

Uiteindelijk moeten de vertegenwoordigers van de Spaanse bevolking dus uit de pers vernemen over hoe en waarom Catalonië een referendum wil houden in plaats van uit eerste hand. Gezien het feit dat de Spaans nationale pers sterk gepolitiseerd en verre van objectief is, krijgen de Spaanse volksvertegenwoordigers een eenzijdige versie van het verhaal te horen.

Please follow and like us:
error

Annulering van de gerechtelijke uitspraken gedurende het Franco regiem

Het Catalaanse parlement heeft met volledige instemming alle gerechtelijke uitspraken ten tijde van het Franco regiem ongeldig verklaard. Het gaat in totaal om 63.961 veroordelingen, waaronder gevangenisstraffen, martelingen en executies, waaronder die van de toenmalige Catalaanse president Lluís Companys. Veel geëxecuteerden liggen nog in onontgonnen massagraven ergens in Catalonië of ergens anders in Spanje. Vaak is hun graf onbekend. Spanje weigert deze graven te openen en te onderzoeken, zelfs na herhaalde en dringende verzoeken van de Verenigde Naties. Veertig jaar na het Franco regiem is het de ‘Vereniging van slachtoffers en nabestaanden van het Franco regiem’ eindelijk gelukt een meerderheid in het Catalaanse parlement te krijgen voor hun zaak. Gedurende veertig jaar van Spaanse ‘democratie’ hebben de slachtoffers en hun nabestaanden geprobeerd hun gelijk te halen bij de Spaanse justitie, maar hun zaak werd systematisch geweigerd of geminacht. Zowel het hooggerechtshof als het constitutioneel hof weigerden hun gelijk te geven vanwege zogenaamde juridische garanties. Het behoeft geen betoog dat het illegaal verklaren van de veroordelingen, en daarmee het eerherstel van de slachtoffers, een emotioneel moment was en voor velen van onschatbare waarde. Veel slachtoffers en nabestaanden, met de foto’s van hun vermoorde broer, vader, grootvader, oom of ander familielid waren daarom aanwezig op de publieke tribune van het Catalaanse parlement tijdens het debat en het stemmen.

Het betreft ook een historische gebeurtenis. Er wordt met deze politieke beslissing verklaard dat het Franco regiem zelf illegaal was. Voor het eerst in de Spaanse geschiedenis na haar dictatoriaal verleden. De amnestiewet voor de oorlogsmisdadigers van dit regiem, zoals vastgelegd in de grondwet, evenals de eenheid van Spanje waar het leger garant voor staat, zijn echter nog steeds geldig.

Please follow and like us:
error

week #25

Enkele belangrijke feiten die deze week zijn gebeurd met betrekking tot het onafhankelijkheidsproces.

Partijcongres van de socialisten: de natie Catalonië.

Vorig weekend vond het congres van de Spaans socialistische partij PSOE plaats. Deze partij heeft in Oktober vorig jaar haar leider, Pedro Sánchez, afgezet middels een coup van de gevestigde orde, waaronder ex-president Felipe González. Principiële reden was dat hij absoluut geen steun aan de PP van president Rajoy wilde geven, zoals beloofd in zijn verkiezingsprogramma. Hij zocht daarom coalitie genoten voor een alternatieve regering, waaronder de Catalaanse partijen in het Spaanse congres. Deze stelden natuurlijk als voorwaarde dat een referendum over een onafhankelijk Catalonië mogelijk zou zijn. Catalaanse coalitiegenoten die aspiraties hebben voor onafhankelijkheid: dat was onacceptabel bij de gevestigde orde van de socialistische partij. Goed, Pedro Sánchez is dus weer terug nadat de partijleden hun leider hebben herkozen middels interne verkiezingen. Maar niet voordat de tijdelijke leiding van de PSOE de regering van Rajoy heeft toegelaten om weer te regeren. Hierbij vallen twee dingen op:

Spanje is gedurende 10 maanden onregeerbaar geweest en heeft nu een onstabiele minderheidsregering, voor een groot deel dankzij het Catalaans streven voor onafhankelijkheid. Het Catalaans onafhankelijkheisstreven wordt weliswaar geminacht gedurende de afgelopen jaren, maar speelt wel degelijk een rol in de nationaal Spaanse politiek. Deze politieke instabiliteit kan binnen korte termijn van groot belang worden, zowel op nationaal als internationaal (EU) niveau.

De tweede grootste partij in Spanje heeft verklaard dat Catalonië een natie is, maar slechts alleen op cultureel gebied en ondergeschikt aan de Spaanse natie. Catalonië heeft daarom dus geen recht op zelfbeschikking en de soevereiniteit ligt bij de Spaanse natie als geheel. De socialisten sluiten hiermee de hekken met de regeringspartij PP van Rajoy en de extreem rechtse partij en coalitiegenoot van de PP, Ciutedanos.

Een triest besluit over de erkenning van Catalonië. Zoniet een directe belediging tegen de Catalanen, een natie met een geschiedenis van meer dan duizend jaar en één van de oudste democratieën van Europa. Een tekort aan respect met als voornaamste reden om Catalonië niet te verliezen vanwege haar financiële opbrengsten.

Aanklacht tegen Catalaanse minister voor de aanschaf van 8000 stembussen.

Het hooggerechtshof in Catalonië heeft de aanklacht van de openbaar aanklager geaccepteerd tegen een minister van de Generalitat van Catalunya, Meritxell Borràs, voor de aanschaf van 8000 stembussen. Zij wordt aangeklaagd wegens verspilling van overheidsgeld en machtsmisbruik.

Meritxell Borràs las en hoorde 5 weken geleden vanuit de pers dat de openbaar aanklager een aanklacht tegen haar had ingediend bij het gerechtshof. Deze week kreeg ze zelf het officiële bericht van de rechtbank dat een aanklacht tegen haar loopt. De reden van de aanklacht: de stembussen zullen zonder twijfel worden gebruikt voor het houden van het illegale referendum. Als bewijs wordt door de openbare aanklager aangevoerd dat zij, en de gehele Catalaanse regering, aanwezig waren op de manifestatie van zondag 11 Juni, waarin Pep Guardiola de verklaring van de manifestatie voorlas.

Volgens de Generalitat is er geen enkele juridische grond voor de aanklacht en is zij gebaseerd op intenties en niet op voldongen feiten. De aankoop van stembussen is volledig legaal. Het autonome gebied Andalusië kocht in 2001 eigen stembussen voor het houden van verkiezingen en consulten. Daar is nooit enig probleem van gemaakt.

Brief Puigdemont aan de presidente van het Spaanse congres.

De Spaanse regering heeft nooit willen onderhandelen over een referendum. Haar argument is dat zij dit niet kan doen omdat de soevereiniteit aan alle Spanjaarden toebehoort en dus dat het gehele congres daarover moet beslissen. Tot nogtoe voerde de Catalaanse regering aan dat de Spaanse regering het mandaat van het congres heeft en dat de Catalaanse regering haar plannen in het congres wil uitleggen nadat er een akkoord met de Spaanse regering is
overeengekomen. Hier is het dus nooit van gekomen.

Ondanks dat er geen akkoord met de Spaanse regering is, heeft de Catalaanse president, Puigdemont, een brief aan de presidente van het Spaanse congres gestuurd dat hij in het congres zijn plannen over het referendum wil uitleggen, hoe en waarom het zover is gekomen. Hij zegt in zijn brief dat hij geen toestemming voor het referendum aan het parlement vraagt, daar dit de afgelopen vijf jaren reeds meerdere malen is gedaan en op niets is uitgelopen. Hij heeft de steun van het Catalaanse parlement, wat voldoende is om zijn plannen te verwezenlijken, daar het parlement van Catalonië gekozen is door haar eigen bevolking en volgens de wet soeverein is. Hij onderwerpt zich daarom niet aan een stemming in het Spaanse congres. De brief was dinsdag, vier dagen na te zijn verstuurd, echter nog niet aangekomen en de presidente had dus nog geen antwoord op de aanbieding van Puigdemont. Een teken van onwil van het bestuur van het Spaanse congres, met een ex-minister van Rajoy als presidente?

Meer over het bestuur van het congres.

Het Constitutionele gerechtshof heeft PDeCat (Catalaanse politieke partij van president Puigdemont) in haar gelijk gesteld dat zij recht heeft op een eigen groep in het Spaanse congres. Dit recht werd deze Catalaanse (onafhankelijkheids) partij ontnomen door de presidente van het congres en haar bestuur, daar de groep te weinig vertegenwoordigers in het congres zou hebben. De groep moest daarom plaats nemen in de gemixte parlementaire groep, waarin zij minder haar
eigen stem kan uitbrengen.

Stemming over het gedogen van het referendum in het Spaanse congres.

De zojuist genoemde partij PDeCat had een motie in het Spaanse congres ingediend waarin zij betoogd om het referendum op 1 Oktober te gedogen. Er stemden 92 voor en 250 tegen deze resolutie. De overgrote meerderheid, waaronder de regeringspartij PP van Rajoy, de coalitie partij Ciutedanos en PSOE (socialisten) stemden tegen. Dat houdt in dat deze meerderheid er voor is om op actieve manier het referendum tegen te houden. Er is dus duidelijk een politiek conflict, daar in Catalonië ruim 75% van de bevolking voor het houden van een referendum is en ruim 60% zelfs indien Spanje dit verbied.

Verschillende Spaanse ministers, inclusief die van defensie, hebben verklaard dat de staat voldoende middelen heeft om het referendum tegen te houden. Op welke manier Spanje het referendum wil tegen houden is echter niet publiekelijk bekend. De transparantie van de Catalaanse regering hoe zij het referendum wil verwezenlijken staat in schril contrast met de geheimzinnigheid hoe de Spaanse regering dit referendum wil tegenhouden. Aan de ene kant wordt gedacht dat Spanje zich internationaal geen gezichtsverlies kan permitteren en bovendien niet in staat is om (op lange termijn) een referendum tegen te houden. Aan de andere kant wordt gespeculeerd over de mogelijke maatregelen:

– juridische vervolgingen van politici, ambtenaren en bedrijven die materiaal (zoals stembussen, stembiljetten en potloden) aan de Catalaanse regering leveren.

– Directe ontzetting van politici uit hun ambt door het constitutioneel hof, zonder rechtszaak en dus zonder de mogelijkheid om zich te kunnen verdedigen. Het constitutioneel hof kan dit doen dankzij een ad hoc verandering van de wet die de functie van het constitutioneel hof regelt. Deze wetsverandering is hevig bekritiseerd door de EU raad van Venetië.

– Toepassing van artikel 155 van de grondwet: het naar huis sturen van het  Catalaanse parlement en opheffing van de autonomie. Deze ‘oplossing’ brengt met zich mee dat het autonome gebied vanuit Madrid zou moeten worden bestuurd. Hoe dit practisch mogelijk zou zijn, is onduidelijk omdat er geen wet is die daarin voorziet.

– Belemmering van de toegang tot stemlokalen en inbeslagname van de stembussen op of voor de dag van het stemmen.

– Het uitroepen van de noodtoestand of staat beleg.

Wat zegt de internationale pers.

Afgelopen week verschenen twee opmerkelijke artikelen in de internationale pers over het onafhankelijkheidsproces in Catalonië.

The Irish Times, een van de meest belangrijke en serieuze kranten van Dublin, noemt Rajoy een slaapwandelaar die recht op een crisis af loopt. De president van Spanje, Rajoy, doet helemaal niets aan het Catalaans politieke probleem en hoopt dat het zich vanzelf oplost zodat alles bij het oude blijft. Op deze manier provoceert hij juist een zeer grote, ongewilde en zeer ingrijpende verandering.

The New York Times verhaald over de politieke instabiliteit in Spanje en, volgens de Spaanse regering, de onwettige stemming over de Catalaanse onafhankelijkheid. De NYT pleit voor het toelaten van het referendum in plaats van juridische vervolgingen om het politieke probleem op te lossen. Ook wordt commentaar geleverd over de bijzonder hoge financiële last die Catalonië aan Spanje jaarlijks moet afdragen.

Please follow and like us:
error

Week #24

Enkele belangrijke feiten die deze week zijn gebeurd met betrekking tot het onafhankelijkheidsproces.

Vrijwillige medewerkers voor het referendum.

Er is nogal wat onzekerheid over de juridische bescherming van de ambtenaren die zullen (moeten?) meewerken aan het referendum. Het plan van de Catalaanse regering is om een wet te ontwerpen voor het houden van het referendum op 1 Oktober, de zogenaamde juridische overgangswet. Vanwege de obstructie van de Spaanse staat zal deze wet (gedeelten van) de Spaanse wetgeving annuleren of substitueren. Zoniet, dan kunnen medewerkers van de Catalaanse overheid, waaronder andere de Catalaanse politie (Mossos d’Esquadra), die opdracht van de Catalaanse regering krijgen, in problemen komen met de Spaanse justitie. De juridische overgangswet zal dit soort problemen dus moeten voorkomen.

De Catalaanse president kondigde deze week aan dat zijn regering een arbeidsbeurs zal openen waarin zowel ambtenaren als gewone burgers zich kunnen aanmelden om mee te werken aan en tijdens het referendum. Deze tijdelijke vrijwilligers zullen dan officieel in dienst staan van de Catalaanse regering. Op deze manier zal geen enkele ambtenaar tegen zijn zin in moeten meewerken aan het referendum en worden deze tijdelijke medewerkers volledig juridisch beschermd. Het is in Spanje een gewoonte dat vaak ook vrijwilligers meewerken met verkiezingen. De huidig geldige wet met betrekking tot verkiezingen, LOREG (Organieke wet van het Verkiezings Regiem uit 1985), laat geen enkele discussie toe wie het voor het zeggen heeft over het verkiezingsproces en is duidelijk dat in geen geval ambtenaren de baas over een stembureau kunnen zijn.

De opening van een arbeidsbeurs van vrijwilligers werd sterk bekritiseerd door de oppositie. Als argument voerde zij aan dat als het referendum niet door ambtenaren kan worden uitgevoerd, het geen echte, legitieme stemming kan zijn. Dit, terwijl zij er zelf de laatste maanden juist het hardst op hamerde over de juridische zekerheid van de ambtenaren.

De openbaar hoofdaanklager van Spanje heeft eventuele vrijwilligers reeds gewaarschuwt dat al hun doen en laten nauwkeuring in de gaten zal worden gehouden en hij er geen enkel probleem in ziet om tot vervolging over te gaan, indien nodig.

Catalaanse politie

Deze week kondigde de Catalaanse minister van justitie aan om het corps van de Catalaanse politie, Mossos d’Esquadra, met 500 man uit te breiden. Het corps is sinds 2012 niet meer uitgebreid als gevolg van een tekort aan financiële middelen, hoewel dit hoognodig was. Nu eindelijk de begroting van 2017 door het parlement is goedgekeurd, zijn er de financiële middelen beschikbaar om het corps uit te breiden. De Spaanse regering echter, geeft slechts toestemming voor een uitbreiding van 50 man. Daarnaast speelt zich het feit af dat de Catalaanse politie sinds 2009 niet meer betrokken wordt bij de landelijke coördinatie voor terrorismebestrijding en andere aspecten van nationaal belang. Ook heeft zij geen toegang tot de internationale politie informatie, zoals Europol, met als excuus dat de Catalaanse politie geen overheidsinstelling van de staat is, maar slechts een
regionale instelling. Dit is nogal incoherent, daar de Baskische politie wél wordt betrokken bij de landelijke coördinatie en wél toegang heeft tot Europol. Catalonië, en met name Barcelona, is een dynamische regio en daardoor een aantrekkelijk gebied voor terrorisme. Zo’n 37% van alle terrorisme arrestaties in Spanje worden in Catalonië verricht. Met de beperkingen die de Catalaans regionale politie krijgt opgelegd, speelt de Spaanse staat daarom met de veiligheid van haar Catalaanse burgers. De verdenking is sterk, en niet geheel ongegrond, dat zij dit doet om de Catalaanse overheid te besnoeien en te straffen voor haar onafhankelijkheidsstreven. Bij navraag op de wekelijkse persconferentie van afgelopen Vrijdag 16 Juni, wist de woordvoerder van de Spaanse regering van Rajoy van helemaal niets en kon daarom geen enkele vraag over dit onderwerp beantwoorden. Ik laat verdere conclusies aan de lezer over.

Please follow and like us:
error